Düzce'nin Açılış Sayfası
Toplam Ziyaretçi :71786014 Aktif Ziyaretçi :5064 7 Temmuz 2020 Salı
[15:22] Evde Bakım Hizmetleri çalışmalarını sürdürüyor! -- [13:03] Lunaparklarda alınacak önlemler açıklandı! -- [12:43] Mini tenis turnuvası yapıldı! -- [12:09] Savaş Bulut Kore’de üst tura yükseldi! -- [10:20] Köprüden düşen otomobildeki 5 kişi yaralandı! -- [10:14] ATV tipi arazi aracı devrildi: 5 yaralı! -- [09:59] ARAMIZDAN AYRILANLAR -- [16:25] Er, güven tazeledi! -- [18:14] Otomobilinde ölü bulundu! -- [15:20] CHP Düzce Heyeti Hendek’te! --
Tarık Şahin
Virüsler davranışlarımızı kontrol edebilir mi?

Yazarın Diğer Yazıları :
Tarih:24.06.2020

 

Bu bir bilim kurgu ögesi gibi görünüyor olabilir, ancak değil. Virüsler, daha fazla konakçıya ulaşabilmek adına viral partiküllerin yayılmasını kolaylaştırmak için davranışlarımızı değiştirebilirler. Bunu birçok çeşitli şekilde yaparlar.

Virüsler davranışlarımızı kontrol edebilir mi? Belki de bu kendinize hiç sormadığınız bir soru, ama birçok insanın sormuş olduğu bir soru. Bu sorunun bir bilim kurgu, ya da hatta bir korku romanından alınmış gibi durduğu doğrudur. Ancak, çok daha karmaşık sorular sormaya alışık olan bilim bunun gerçek olduğunu keşfetti: virüsler gerçekten davranışlarımızı değiştirebilir.

Elbette virüsler bunu direkt bir yolla yapmıyor. İrademizi ele geçirmiyor, ya da bizim adımıza karar vermiyorlar. Doğrusu şu ki, bunu daha alttan, sessiz ve kurnaz bir şekilde yapıyorlar. Çünkü, eğer bu bulaşıcı, mikroskobik varlıkların her şeyin üstünde istediği bir şey varsa o da hayatta kalmak, çoğalmak ve karmaşık ekosistemlerin bir parçası olmaktır.

Bundan dolayı, bu hayati hedefe ulaşmalarının bir yolu, daha fazla viral partikül yaymak adına konaklamak için kullandıkları canlının davranışlarını değiştirmektir. Yani; grip, ishal, hatta basit bir soğuk algınlığı bile geçirdiğimizde deneyimlediğimiz semptomların birçoğu enfeksiyonun diğer sağlıklı bireylere yayılabilmesi için ortaya çıkan şeylerdir.

Örneğin, hapşırmak, işgalci organizmaları vücudumuzdan atmak için ortaya çıkan doğal bir mekanizmadan fazlasıdır. Aynı zamanda virüslerin bir organizmadan diğerine “atlamasını” da sağlayan bir yoldur. Ve bildiğimiz gibi, bu onlar için işe yarayan bir stratejidir. Ancak, bu konuda daha da büyüleyici (ve rahatsız edici) olan gerçekler de vardır.

Virüsler Davranışlarımızı Nasıl Kontrol Eder?

“Virüs” kelimesinin kendisi zaten bizi korkutur, ve güncel bağlamımız olan COVID-19 durumunda bu artmıştır. İnsanların da sık sık söylediği gibi, en kötü düşmanlarımız tam da göremediğimiz düşmanlardır. Bu düşmanlar sadece mikroskop altında görülebilir durumdadır ve sağlığımızı zayıflatma gücüne sahiptirler.

Ancak, peki bu canlılar gerçekte nasıl şeyler? Gerçekte, bu organizmalar genetik bilgi paketlerinden başka bir şey değiller. Göz alıcı bir protein kapsülü ile çevrelenmiş saklama kaplarılar.

Tek amaçları hayatta kalabilmek ve çoğalabilmek için diğer organizmaların hücrelerine girebilmek. Sadece insanları enfekte etmek ile kalmayıp hayvansal organizmaları, bitkileri, mantarları ve hatta bakterileri bile etkiliyorlar.

Bundan dolayı, virüslerin davranışlarımızı nasıl kontrol edebildikleri sorulursa onlar hakkında anlamamız gereken ilk şey bizim düşündüğümüzden daha zeki olmaları.

Elbette beyinleri yok, ancak virologların onları son derece akıllı varlıklar olarak tanımlamaları da yaygın görülen bir durum. Bir hücreye nasıl gireceklerini, hücreyi nasıl savunmasız bırakacaklarını ve viral partikülleri kopyalayabilmesi için hücreyi nasıl dönüşüme uğratacaklarını biliyorlar. Buna ek olarak, yukarıda da bahsetmiş olduğumuz üzere, konakladıkları canlının davranışlarını da değişikliğe uğratıyorlar. Hadi bu değişikliklerin nasıl olduğuna bir göz atalım.

Hastalık Belirtileri: Virüslerin Yayılma Yolları

Virüslerin davranışlarımızı kontrol edip edemeyeceğini bulmak için size son zamanlarda yapılmış bir çalışmadan bahsedeceğiz. Bu çalışma PLOS Patojenler dergisinde yayınlanmış ve İsveç’teki Linköping Üniversitesinden Dr. Claudia Hagbon ve Dr. Maria Istrate tarafından yürütülmüştür.

Bu çalışmada her yıl 600.000 çocuğun hayatını alan bir bulaşıcı hastalık türüne daha yakından bakmaya çalışmışlardır. Bu çok yüksek bir figürdür ve nedeni bir rotavirüstür.

En belirgin semptomlar her zaman kusma ve ishaldir. Kusmanın vücudun kendisinin hastalığa karşı geliştirdiği bir savunma mekanizması olduğuna inanılır.

Kusmanın kötü bir gıdayı, tehlikeli bir elementi ya da başka bir toksik bileşeni vücuttan uzaklaştırmak için ortaya çıkan beyin ile bağırsak arasındaki bir bağlantıdan dolayı gerçekleştiği düşünülüyordu.

Bu durumda, serotonin sinir sistemini aktif hale getirdi, böylece beyin bu davranışı oluşturup bu zararlı elementleri vücuttan uzaklaştırabildi.

Bu İsveçli doktorlar bu konuda şunu keşfetti: rotavirüs kusma ve ishal mekanizmalarını kontrol ediyordu ve bunu da son derece belirli bir amaç için yapıyordu: viral partikülleri yayıp diğer insanları enfekte etmek.

Davranışsal Viroloji Bilimi

Virüsler davranışlarımızı kontrol edebilir mi? Görebildiğimiz üzere, cevap evet. Evet kontrol ediyorlar, ve stratejileri bizim semptomlarımızı diğer insanlara, hatta diğer konakçılara geçebilmeleri için kendilerinin enfeksiyon mekanizmalarına dönüştürmektir. Amaçları hayatta kalmak ve üremek; hapşırma, kusma, ve ishal gibi davranışların kontrolünü ellerine almaktır.

Ancak, davranışsal viroloji bölümü daha da ileriye gitmiştir. İsveç’in Stockholm kentindeki Karolinska Enstitüsünde yapılan araştırma gibi araştırmalar daha da fazla bilgiyi gün ışığına çıkarmıştır.

Bazı virüsler davranışlarımızı tamamıyla değiştirebilir. Sinirlilik, insomnia ve hiperaktivite gibi şeylere yol açabilir, hatta bir kişinin davranışlarını radikal bir şekilde değiştirebilirler bile.

Bunun örneklerinden biri Creutzfeldt-Jakob hastalığıdır (deli dana hastalığı), bu hastalıkta hayvanlar progresif demans, yürüme zorluğu, ajitasyon ve duygudurum değişiklikleri gibi problemlerden muzdarip olurlar. Bir diğer örnek ise Borna hastalığı virüstür, ki bu virüs de ilk defa 1766’da atlarda görülmüştür.

Ancak bu hastalık bazı insanları da etkilemiş ve şizofreniye çok benzer olan bazı klinik semptomların ortaya çıkmasına sebep olmuştur. Kuduz ise bir virüsün bir hayvanın davranışlarını nasıl etkileyebileceğinin bir başka örneğidir.

Sonuç olarak, neyse ki, bilim bizi bu virüslerin birçoğunun ortaya çıkarttığı etkilerden korur. Geri kalan, henüz elimizde aşısı olmayan ya da bir savunma mekanizması geliştirmemiş olduğumuz hastalıklar için ise son derece etkili bir stratejimiz var: sık sık ellerimizi yıkamak, ve hijyen.

KAYNAKÇA

Hagbom, M., Istrate, C., Engblom, D., Karlsson, T., Rodriguez-Diaz, J., Buesa, J., Taylor, J., Loitto, V., Magnusson, K., Ahlman, H., Lundgren, O., & Svensson, L. (2011). Rotavirus Stimulates Release of Serotonin (5-HT) from Human Enterochromaffin Cells and Activates Brain Structures Involved in Nausea and Vomiting PLoS Pathogens, 7 (7) DOI:  10.1371/journal.ppat.1002115

Peki, Senin Yorumun?
  Fatih Melih Maradit
NEREDESİN FAHRİ BEY?
 
  Ayşegül Şenol Can
KAHVALTI HABERLERİ
 
  Ulviye Dikmen
ORADA, BİR KÖY VAR UZAKTA!
 
  Telat Çelik
ÜNİVERSİTE -2- (Valilik Hocaları neden u
 
  Peri Meram Arbak
Profesör Dr. Kayıhan Pala’nın söyleşisi
 
  Hümeyra Yılmaz
Mevkiimiz kalıcı sorunlar güncelleme
 
  Cemil Acar
SEZEN AKSU
 
  Nuri Çetin /Anılar ve Düzce
NASIL BİR BAYRAM?
 
  Tarık Şahin
Virüsler davranışlarımızı kontrol edebil
 
  Aysel Dural
Galatasaray’ın renkleri neden sarı kırmı
 
  Erdal Pişken
KENDİN ÇAL KENDİN OYNA
 
  Özkan GÖZÜTOK
Haydi Akçakoca’ya
 
  Caner Besler
Başarı Basamakları
 
  Çöp Adam Hüsnü
Sizi rahatsız etmeye geldim!
 

  Serbay interactive
Düzce Reklam Ajansı
Düzce Web Tasarım Emlak8
© 2009 - 2019 Tüm Hakları Saklıdır.

  " NEREDESİN FAHRİ BEY? " Yazısına...
 Yılmaz uğurlu
 Yazdıklarına aynen katılıyor.Sadece Mehmet keleşe ne olmadıysa fahri çakırada aynısı olur.(isimlerinin baş harflerini bilerek küçük harf koydum.)
  " ‘Herkesin DEVA Partisi’nde yeri olacak’ " Haberine...
 Baturrdeşim
 Değerli kardeşim,insanlık ve yaşadığın toprak için görev yapacaksan yolun açık ve aydınlık olsun.ulkemizin onurlu ve çalışkan siyasetçilere ihtiyacı var temenni ederim ki bu ulvi yürüyüşünde hak,hukuk ve adalet kavramları daima düşüncelerinde olur.hayirlı olsun.
  " NEREDESİN FAHRİ BEY? " Yazısına...
 Sedat
 Milletvekili diye seçilenler ne yazık ki Meclisin kapısından içeri girince herşeyi unutuyorlar...!!!!!!
  " NEREDESİN FAHRİ BEY? " Yazısına...
 Ilhami Alparslan
 18 yılda Ak partiden milletvekili olan kaç kişi adını Düzce'ye yazdırdı merak ediyorum.
  " NEREDESİN FAHRİ BEY? " Yazısına...
 Mahmut Gül
 Güzel yazı nasiplenene çok şey anlatır
  " Baro Başkanlarından açıklama: Bu bölme ve parçalama projesinden vazgeçilsin! " Haberine...
 şükrü toros
 avukatlar cüppelerine şimdiden ilik açıp düğme diksinler, ilerde lazım olacak durum onu gösteriyor.
  " ORADA, BİR KÖY VAR UZAKTA! " Yazısına...
 ali ihsan çelik
 düzce kardüzü eftenia tabiat parkı kurugöl kaynaşlı güzel dereşalalesi düzcenin yaylaları konuralp turizim potansiyeli fakıllı magarası sarıkaya magarası denizi bunun gibi saymakla bitmez görülmesi gereken yer cennet düzcemizi düzceli vatandaş düzceyi tanımıyor ama abantı gölçük düzceliye sorsak düzcenin yarısı buralara gitmiştir ama düzcenin güzelliklerini bilen varmı desek düzceli olmayanlar düzcelilerden daha çok biliyor işte düzcenin vizyonu düzcenin hali bakanlık yapmış özlü idarecilerdüzcenin tanıtımına katkı verecek projeleri varmı benden bir öneri hava durumuna göre düzcedeki tüm belediyeler birleşip hafta sonları düzcenin güzelliklerine tur düzenleseler düzce turizimde patlama yapar bizden söylemesi. birde düzce tanıtma vakfı düzceyi nerde tanıtıyor merak konusu
  " TUİK BİZLE KAFA MI BULUYOR? " Yazısına...
 akif ÇEBİ
 tuik gerçekten düzceyle kafa buluyor. nedenmi efteni tabiat parkımız var herkez boluya abanta gölçük gidiyor. kardüzümüz var herkez kartalkayaya gidiyor. çevre illerde sakarya kocaelide büyük satadyumlar yapılıyor düzceye çivi çakılmıyor. sorunlar saymakla bitmiyor. yarım kalmış yatırımlar çürüyen eftenia otel gibi birçok konuyu hala çözüme kavuşturamayan yetkililer . nerde sayın düzce valisi düzcenin bakan belediye başkanı ilçe belediye başkanları siyasiler muhalefet düzcenin sorunlarını neden halledemiyor. bu konuları yetkililer sorup haber yaparsanız düzce kamuoyu bilgilenir. düzce yaşanacak belki mutlu şehirler arasında olur
  " Milli bilardocu Savaş Bulut kupa için mücadele edecek! " Haberine...
 Mehmet altun
 Başarılar diliyorum savaş kardeşime.
  " TUİK BİZLE KAFA MI BULUYOR? " Yazısına...
 Kenan Delice
 O yüzden mi boşanma davalarında 6 ay sonraya gün veriyor Düzcede mahkemeler. Millet mutluluktan boşanıyor Düzcede galiba :)))
DÜ 7. Duyu: Gölge başlıklı sergiye ev sahipliği yapıyor! DÜ 7. Duyu: Gölge başlıklı sergiye ev sahipliği yapıyor!
  Tebessüm Derneği yardımlarını sürdürüyor!
  Pandemi ve Ötesi başlıklı konferans düzenlendi!
  İl Olağanüstü Umumi Hıfzıssıhha Meclisi yeni kararları!
  Baro Başkanlarından açıklama: Bu bölme ve parçalama projesinden vazgeçilsin!
  DÜ, Bilsoft firması ile iş birliği protokolü imzaladı!
  ‘TFF tüm emekleri boşa saydı’
  Yasa dışı avlandıkları belirlenen avcılara 75 bin 712 lira ceza!
  İmam Hatip Lisesi 16'ncı oldu!
  Turizm Zabıtası göreve başladı!
  İçme suyu ile bahçe sulamayın uyarısı!
  Bisiklet yolu çalışmaları hızlandı!
  ‘Herkesin DEVA Partisi’nde yeri olacak’
  İşte okulların açılacağı tarih!
  Tedbirleri uygulamadaki başarısı ile Düzce 5 il’den birisi oldu!
  Uyuşturucu operasyonunda 11 kişi yakalandı!
  Düzce 5 yaş okullaşmada 8. sıraya yükseldi!
  Cip tıra çarptı: 2 ölü, 1 yaralı!
  S Plaka Toplantısı gerçekleştirildi!
  Otomobilinde ölü bulundu!
  Emekli maaş zammı ve memur maaş zammı belli oldu!
  3.07.2020 - NEREDESİN FAHRİ BEY?
  1.07.2020 - Baro Başkanlarından açıklama: Bu bölme ve parçalama projesinden vazgeçilsin!
  3.07.2020 - ‘Herkesin DEVA Partisi’nde yeri olacak’